Sự việc bỗng nhiên xuất hiện một khúc quanh.

Ý kiến của Trình Cố Thu là thế này: cô vẫn có thể giữ bút danh "Giả tiên sinh", nhưng bản thảo sẽ do anh thay cô giao đến tòa soạn hoặc nhà xuất bản, tạm thời nói với bên ngoài tác giả là anh. Danh tiếng của anh trong giới này vốn đã lớn hơn, nhuận bút nhận được cũng hậu hĩnh hơn, có thể vì cô mà tranh thủ thêm vài phần bảo đảm, đợi đến khi danh tiếng của "Giả tiên sinh" đã gây dựng xong, lại khôi phục thân phận vốn có của cô cũng chưa muộn.

"Như... như vậy có được không?" Bạch Thanh Gia có phần không chắc, "Có phải quá phiền đến tiên sinh rồi không? Nhỡ đâu văn tôi viết chẳng ra sao, làm tổn hại thanh danh của tiên sinh thì..."

"Làm sao thế được?" Trình Cố Thu lắc đầu mỉm cười, dường như rất có lòng tin nơi cô. "Tiểu thư tinh thông ngoại ngữ, tầm mắt còn rộng hơn tôi; huống hồ tôi cũng từng xem qua bản thảo của cô, đều rất khá, chỉ là..."

Tim Bạch Thanh Gia khẽ siết lại: "Chỉ là gì?"

"Chỉ là về đề tài..." Trình Cố Thu nhắc khéo, hẳn là sợ cô lại đi dịch những thi ca Tây phương khó có thị trường.

Cô hiểu ý, vội vàng gật đầu, nói khá nhanh: "Tôi hiểu ý tiên sinh. Trước kia là tôi quá không hiểu chuyện, nay đã biết nên viết những gì. Dạo trước tôi có dịch một đoạn 'Sám hối lục', ngày mai mang đến cho tiên sinh xem được không?"

Trình Cố Thu nghe vậy thật sự thở phào một hơi, cũng vui lây, liền nói liền ba tiếng "Được", ngừng một chút lại bảo: "Viết một cuốn sách, in ấn phát hành rốt cuộc cũng tốn thời gian. Nếu tiểu thư không ngại, trước tiên có thể viết vài bài có thể đăng báo, thí dụ như bình luận thời sự, loại ấy rất dễ được nhận đăng, nhuận bút... cũng đến nhanh hơn."

Đó là một đề nghị chu đáo đến không thể chu đáo hơn, hẳn là anh đã nhìn thấu nỗi túng thiếu của cô. Nhưng nay Bạch Thanh Gia đã không còn tâm trí để tính toán những chi tiết ấy, vừa nghe nói có thể kiếm thêm tiền, cô đã vui mừng khôn xiết, lập tức gật đầu: "Vâng vâng tôi rõ rồi, ngày mai tôi sẽ cố nộp một bài, không biết khi ấy có thể phiền tiên sinh xem qua giúp không?"

Trình Cố Thu rất hào sảng, ánh mắt nhìn cô cũng ôn hòa dịu dàng. Vừa nghe cô nói liền không do dự mà đáp ứng, lại móc trong túi ra giấy bút để lại cho cô một địa chỉ, nói: "Đây là chỗ ở của tôi, nếu tiểu thư có việc cần, có thể đến tìm tôi bất cứ lúc nào."

Đêm ấy, sau khi tìm được một nơi tạm trú, Bạch Thanh Gia lập tức nhờ người hầu trong lữ quán kiếm cho cô một xấp báo dày cộp, chuẩn bị đọc kỹ những bài bình luận thời sự trên đó.

Kỳ thực xưa nay cô rất ít đọc báo, đối với những bài gọi là bình luận lại càng chẳng hứng thú. Cô vẫn cho rằng những thứ ấy chẳng qua là kẻ ngoài cuộc đứng bên bờ mà nhìn lửa cháy, ai ai cũng tự cho mình đã nhìn thấu thiên cơ, thực ra lời nói ra lại cách xa sự thật vạn dặm, phía sau còn lắm điều họ chẳng hề hay biết. Lại càng chán hơn là văn nhân đấu khẩu, người này tôn sùng chủ nghĩa A, kẻ kia thổi phồng chương trình B, hễ có chỗ trái ngược liền không ngại mà khai chiến một trận. Trong chữ tuy chẳng có lời th* t*c, song sự cay nghiệt sắc bén đủ khiến bên bị mắng tức đến mất ngủ suốt đêm. Cứ thế anh tới tôi lui, tấc đất không nhường — rốt cuộc lại có ích gì? Lẽ nào thật sự có thể vì quốc gia vì lê dân mà mưu được chút phúc lợi hay sao?

Sau khi gia đình xảy ra biến cố, cô lại càng không muốn đọc báo — chẳng riêng cô, ngay cả cha cô cũng không muốn nhìn thấy tờ báo nữa, thậm chí vừa nghe ngoài cửa có báo đồng rao bán, sắc mặt ông đã tái nhợt. Hẳn là cuộc chiến tranh Hộ quốc năm ấy đã để lại trong lòng ông một cái bóng quá sâu nặng.

Nhưng nay đã khác. Cô cần tiền, hễ là việc làm trong sạch, cô đều chịu làm. Hạ mình viết mấy bài văn vô vị thì có đáng gì?

Cô hít sâu một hơi, dùng diêm Tây châm sáng ngọn đèn dầu đặt trên chiếc bàn lấm đầy vết mỡ của lữ quán, dưới ánh đèn vàng vọt u ám bắt đầu đọc hết bài này đến bài khác.

Ngày mồng Ba tháng Bảy, năm Trung Hoa Dân Quốc thứ Năm:

Chiến vân dày đặc tại Quảng Đông — quân Quảng và quân Điền tại Thiều Quan xung đột, việc ấy liên tiếp được đăng báo, tuy Tổng thống đã điện lệnh điều đình, song đôi bên vẫn chuẩn bị tác chiến, giằng co chưa dứt. Nếu không giải quyết tận gốc, e Quảng Đông sẽ rơi vào cảnh mục nát...

...

Ngày mười Hai tháng Chín, năm Trung Hoa Dân Quốc thứ Năm:

Quân sự Nhật Bản tại Mãn Mông — mấy tuần nay, tại Mãn Châu và Nội Mông liên tiếp xảy ra xung đột giữa quân Trung – Nhật, như vụ Trịnh Gia Truân, như vụ Triêu Dương Pha. Vụ Trịnh Gia Truân đã do hai bên điều tra, sắp sửa giao thiệp, Triêu Dương Pha cũng có tin hòa giải. Còn những hành động quân sự của Nhật tại Mãn Mông, nhật báo ghi chép khá tường tận, nay dịch lại để cáo tri quốc nhân...

...

Ngày hai mươi Ba tháng Mười Một, năm Trung Hoa Dân Quốc thứ Năm:

Địa phương thính thẩm vấn án Trần Kỳ Mỹ bị hại — yếu nhân Dân đảng Trần Kỳ Mỹ bị ám sát thân vong; hung phạm Hứa Quốc Lâm, Túc Chấn Phương v.v. sau khi được dẫn độ từ pháp công đường, đã bị địa kiểm thính dự thẩm, khởi tố rõ ràng, giao thẩm thính cùng cấp, các tình tiết đã tường thuật đầy đủ...

...

Bạch Thanh Gia lật xem từng tờ một. Báo cũ vì chất đống lâu ngày mà bốc mùi mốc nồng nặc; mỗi lần cô mở ra lại có bụi bay lên từng trận. Cô bị sặc đến ho khan liên hồi, mắt đã nhìn không rõ; nhưng chỉ chốc lát sau, thần sắc cô đột nhiên biến đổi, ngay cả bàn tay cầm báo cũng khẽ run.

Trên tờ báo ấy viết —

Ngày mồng Một tháng Mười Hai, năm Trung Hoa Dân Quốc thứ Năm:

Chiến sự Lỗ – Hoản tái khởi — bộ của Triệu Khai Thành cùng bộ của Tôn Thiệu Khang giao chiến tại An Khánh; thiếu tá doanh Thượng Hải trước đây là Từ Băng Nghiên liên Điền kháng Hoản, không nhận thông đức đạo khoáng, xưng sẽ kháng cáo.

...

Đó chỉ là một tin tức rất nhỏ, chen giữa vô số thời sự quốc tế, cộng lại cũng chỉ bảy tám dòng chữ. Thế nhưng ba chữ "Từ Băng Nghiên" lại không hiểu vì sao dễ dàng cướp lấy tầm mắt của cô; cô hoàn toàn không sao dời mắt đi được, chỉ ngây ra nhìn mãi mấy chữ ấy.

Từ Băng Nghiên...

Cô thực đã quá lâu không gặp anh. Từ buổi biệt ly nơi Thập Sát Hải đến nay chưa từng gặp lại, thậm chí cô gần như chưa từng nhớ đến anh. Bởi hơn nửa năm gian khổ đã dạy cô một đạo lý: thứ gọi là tình ái chẳng qua chỉ là chút hoa thêu gấm dệt, trước sinh tồn khắc nghiệt hoàn toàn không đáng một xu — nhất là đối với cô hiện tại, dẫu chỉ là một công việc mười đồng đại dương mỗi tháng cũng quý giá hơn cái gọi là ái tình.

Cô đã hoàn toàn buông xuống người đàn ông ấy rồi, chỉ thấy những rung động và thương tâm thuở trước của mình thật buồn cười. Cô tin chắc rằng dù lúc này anh xuất hiện trước mặt cô, cô cũng tuyệt không dao động. Chỉ là... chỉ là cô cũng không hiểu vì sao mình không sao lật sang trang báo ấy được.

Đó chỉ là một đoạn văn khô khốc, đến cả một tấm ảnh cho có lệ với độc giả cũng chẳng có. Thế mà tâm tư của cô lại bỗng lan ra, trước mắt hiện lên từng cảnh khói súng mịt mù, máu thịt tung bay. Người đàn ông ấy đứng giữa trung tâm chiến hỏa, cả người nhuốm màu huyết sắc, chỉ có đôi mắt đen thẳm như đêm dài không bến bờ, khiến lòng người vừa đau vừa hoảng.

Kỳ thực cô hoàn toàn không đọc hiểu được bản tin ấy, bởi cô còn chưa hề hay biết chuyện anh bị cáo buộc, bị truy nã. Trước kia Tú Tri từng muốn nói với cô, nhưng khi đó cô lại mất kiên nhẫn mà ngắt lời. Nay rốt cuộc cô chẳng rõ đầu đuôi sự việc ra sao, chỉ có thể lật từng tờ báo trên bàn mà tìm kiếm. Bụi bặm chết tiệt theo động tác của cô mà mù mịt khắp nơi, cô cũng chẳng buồn để ý đến cơn ho, chỉ như kẻ bị ma ám mà lật tìm điên cuồng. Thế nhưng rốt cuộc cũng không thể ghép nối thành một mạch hoàn chỉnh, chỉ thấy lác đác mấy lần lệnh truy nã của anh, cùng tin anh xuống phương Nam, liên thủ với quân Điền tác chiến.

... Vậy còn hiện giờ thì sao?

Hiện giờ anh ở đâu? Ra sao rồi?

Tờ báo mới nhất trong tay là ngày mồng Bảy tháng Mười Hai, mà hôm nay đã là ngày mười Sáu tháng Mười Hai. Trong mấy ngày ấy, cục diện chiến sự ở đất Hoản đã biến thành thế nào? Đã kết thúc rồi ư? Hay vẫn đang như lửa cháy dầu sôi?

Tim cô đập thình thịch. Một nỗi hoảng loạn và bi thương khó nói thành lời bao trùm lấy cô. Cô ngẩng đầu nhìn căn phòng xa lạ, chật hẹp và tàn tạ mình đang ở, từng đợt bất lực và mỏi mệt như sóng biển cuộn tới. Có lẽ mãi đến khoảnh khắc ấy cô mới thật sự biết mình nhỏ bé đến nhường nào.

Nhỏ bé đến mức... ngay cả việc hay biết sinh tử của một người khác cũng không làm nổi.

Trưa hôm sau cô đã viết xong một bài văn.

Cô gom tất cả báo từ tháng Ba năm nay trở về sau, đọc hết mọi bản tin và bình luận liên quan đến cuộc chiến Lỗ – Hoản. Mớ thông tin rối rắm mở ra trước mắt cô một cánh cửa hoàn toàn mới. Cô lại chẳng kịp nghiền ngẫm kỹ càng, chỉ một lòng muốn viết cho xong bài báo. Không những tỉ mỉ hệ thống lại quan hệ giữa Triệu Khai Thành, Tôn Thiệu Khang, Quý Minh Viễn và Từ Chấn, cô còn chỉ ra rằng Triệu muốn thoát khỏi sự khống chế của Từ nên mới liên kết với thế lực cách mạng phương Nam, cùng nhau phát động tiến công vào bộ Tôn Thiệu Khang; lại còn dự đoán, nếu bộ Tôn không địch nổi mà tan rã, thì Thượng Hải trong tương lai gần cũng sẽ bị cuốn vào vòng chiến, khi ấy toàn bộ cục diện quân chính miền Nam ắt bước vào một vòng tẩy bài mới.

Cô cố hết sức viết cho khách quan, song suy cho cùng, cô và người đàn ông kia từng có giao tình riêng. Anh tuy đã vô tình cự tuyệt lời thổ lộ của cô, nhưng điều ấy không thể ảnh hưởng đến phán đoán của cô về nhân phẩm của anh. Cô không tin anh sẽ cấu kết với người Tây mà chiếm đoạt tài sản quốc gia, dù sao cô cũng từng tận mắt thấy sự chính trực và cẩn trọng của anh, huống hồ anh luôn sống thanh bạch như vậy... những điều ấy đều chẳng phải giả dối.

Vì thế trong bài viết cô vẫn vô thức nói đỡ cho anh, cho rằng phía sau án mỏ khoáng có lẽ còn ẩn tình khác, không loại trừ khả năng có kẻ nắm quyền ở tầng cao nhất bắt người ra gánh tội thay.

Viết xong, cô lập tức tìm đến địa chỉ Trình Cố Thu để lại đêm qua. Lúc gõ cửa thì anh cũng vừa hay ở nhà; mở cửa thấy người đến là cô, anh không khỏi lộ vẻ kinh ngạc. Hẳn vị tiền nhiệm của Đại học Bắc Kinh cũng không ngờ cô có thể chỉ trong một đêm đã viết nên một bài bình luận hơn ngàn chữ tuôn trào như thế.

Anh mời cô vào căn hộ, ngồi bên bàn viết trong phòng khách, chăm chú đọc từ đầu đến cuối. Bạch Thanh Gia đứng đợi trong tâm trạng căng thẳng, còn bối rối hơn cả lần đầu tiên trả lời câu hỏi của giáo sư người Tây ở đại học Pháp năm xưa; tâm tình cô theo từng nếp nhíu hay giãn nơi mày Trình Cố Thu mà lên xuống. Đến khi anh rốt cuộc đã đọc xong, đặt bản thảo xuống, cô vẫn còn nín thở, vừa quan sát sắc mặt anh vừa dè dặt hỏi: "Trình tiên sinh thấy... bài này viết thế nào?"

Trình Cố Thu không đáp, mà đứng phắt dậy.

"Cực hay! Cực hay!" Anh đã vòng qua cô, đi lại trong phòng, thần sắc kích động, ánh mắt sáng rực. "Quả nhiên tôi không nhìn lầm! Tầm mắt và kiến giải của Bạch tiểu thư đều thuộc hạng nhất! Bài bình luận này viết thật thấu triệt, tinh luyện gọn ghẽ, vừa có phân tích lại có dự đoán, chính là một thiên giai tác hiếm có!"

Bạch Thanh Gia có chút ngẩn ra. Một đêm không ngủ khiến phản ứng của cô chậm chạp hơn, lại càng không dám tin mọi việc có thể thuận lợi đến thế. Lúc này cô vẫn còn vài phần do dự, nói: "Những lời tiên sinh nói... đều là thật ư? Hay là... hay là chỉ dỗ tôi? Bài này thực sự viết hay sao?"

Trình Cố Thu nghe vậy liền gật đầu liên hồi, thần sắc thành khẩn vô cùng. Sau đó dường như cũng không còn kiên nhẫn nói thêm, cầm lấy bản thảo, bước chân như có gió mà đi thẳng ra cửa lớn của căn hộ. Trước khi rời đi, anh vừa vội vã khoác áo ngoài vừa ngoái đầu nói với cô: "Những lời thừa tôi không nói nữa. Tòa soạn đang gấp gáp đăng bài, nếu không đưa tới trước ba giờ thì không kịp chiếm trang ngày mai. Cô hãy đợi tin tốt của tôi!"

Nói rồi vội vã đi khuất, cánh cửa lớn "rầm" một tiếng khép lại, chỉ còn lại Bạch Thanh Gia một mình đứng sững trong căn hộ trống trải.